Kính chào quý vị đại biểu, quý thầy cô, cùng toàn thể bà con cộng đồng và các em học sinh thân mến! Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu về công tác tuyên truyền phòng cháy chữa cháy rừng (PCCC rừng) – một giải pháp hiệu quả và bền vững để bảo vệ "lá phổi xanh" của chúng ta.
I. Giới thiệu chung về PCCC rừng
1. Định nghĩa
PCCC rừng bao gồm các hoạt động và biện pháp nhằm ngăn chặn sự phát sinh và lây lan của lửa trong rừng, cũng như kiểm soát và dập tắt đám cháy khi chúng xảy ra, nhằm giảm thiểu thiệt hại đối với rừng và các tài nguyên liên quan.
2. Tầm quan trọng của rừng
- Môi trường: Cung cấp oxy, điều hòa khí hậu, bảo tồn đất và nước, chống xói mòn, sạt lở, bảo tồn đa dạng sinh học.
- Kinh tế: Nguồn cung cấp lâm sản (gỗ, phi gỗ), tạo việc làm, phát triển du lịch sinh thái.
- Xã hội: Gắn liền với văn hóa, tín ngưỡng của nhiều cộng đồng dân cư.
3. Thực trạng và thách thức
Việt Nam có diện tích rừng lớn nhưng đối mặt với nguy cơ cháy rừng cao, đặc biệt trong mùa khô và do biến đổi khí hậu, gây thiệt hại nghiêm trọng hàng năm.
"Rừng là vàng, bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta."
II. Nguyên nhân gây cháy rừng
Cháy rừng có thể do yếu tố tự nhiên hoặc con người, trong đó nguyên nhân do con người chiếm phần lớn.
1. Nguyên nhân tự nhiên (chiếm thiểu số)
- Sét đánh: Trong các cơn giông bão, sét có thể đánh vào cây khô hoặc vật liệu dễ cháy.
- Tự bốc cháy: Do tích tụ và phân hủy các chất hữu cơ khô kết hợp với nhiệt độ cao (ít phổ biến ở Việt Nam).
2. Nguyên nhân do con người (chiếm đa số >95%)
-
Đốt nương làm rẫy, dọn thực bì không kiểm soát: Lửa lan vào rừng.
"Bà con ta thường đốt rẫy làm nương, nhưng nếu không kiểm soát, lửa có thể dễ dàng lan vào rừng."
-
Sử dụng lửa bất cẩn:
- Vứt tàn thuốc, que diêm đang cháy.
- Đốt ong, đốt cỏ, săn bắt bằng lửa.
- Nấu ăn, sưởi ấm trong rừng không đảm bảo an toàn.
- Đốt hương, vàng mã tại các địa điểm tín ngưỡng gần rừng.
"Một tàn thuốc tưởng chừng vô hại, một đống lửa sưởi ấm nhỏ cũng có thể thiêu rụi cả cánh rừng."
- Sự cố kỹ thuật: Chập điện đường dây tải, sự cố máy móc nông nghiệp.
- Trẻ em nghịch lửa: Gây cháy không cố ý do thiếu nhận thức.
- Đốt rừng phá hoại: Do mâu thuẫn cá nhân, phá hoại hoặc mục đích xấu (vi phạm pháp luật nghiêm trọng).
Rõ ràng, phần lớn các vụ cháy rừng đều xuất phát từ sự bất cẩn hoặc thiếu ý thức của con người.
III. Hậu quả của cháy rừng
Khi cháy rừng xảy ra, hậu quả để lại là vô cùng nghiêm trọng và khó lường trên nhiều phương diện.
